حركت خود واحد بالعدد هستند و تبدل صور به حسب فرض ما مىباشد . اما به حسب واقع ، يك حقيقت واحد است كه در منازل مختلف سير مىنمايد . پس در حقيقت « صورت ما » واحد بالعدد است زيرا يك صورت است نه واحد بالعموم . نتيجه متن وقد تبيّن بما تقدّم أنّ كلَّ فعليّة . . . كانت المادّة متقدّمةً عليها زماناً . ترجمه از آنچه گذشت آشكار شده‌است كه هر فعليت و تحصلى كه عارض بر ماده مىشود به سبب فعليت صورت مىباشد ؛ چون كه تحصل ماده به تحصل صورت است . و ( نيز آشكار گشت كه ) صورت شريك العلة براى ماده مىباشد . و ( نيز ) صورت متقدم بر ماده است وجوداً ، گرچه ماده متقدم بر صورت است زماناً . شرح از مطالب گذشته سه مطلب روشن مىگردد . اول اين كه هر فعليتى كه ماده مىيابد از ناحيه صورت است ؛ چون تحصل آن از تحصل صورت است . دوم اين كه صورت در عليت ماده ، شريك است . و سوم اين كه صورت بر ماده تقدم وجودى دارد ؛ زيرا علت بايد بر معلول وجوداً مقدم باشد . گرچه از نظر زمانى ماده بر صورت ، تقدم دارد . اين كه مىگوييم ماده بر صورت از نظر زمان مقدم است مقصود ما از ماده ، مادهء ثانيه است . در اين جا لازم به ذكر است كه از ماده گاهى ماده اولى قصد مىشود و گاهى مادهء ثانيه . مادهء اولى ماده‌اى است كه قابل اولين صورت كه همان صورت جسميه است مىباشد . حال اگر صورت جسم ضميمه به مادهء خود گشت و روى هم رفته براى صورت دوم ماده گشتند ما به آن ماده و صورت كه ماده براى صورت دوم شده‌اند ماده ثانيه مىگوييم . و اگر صورت نباتى با مادهء خود روى هم رفته براى صورت بعدى كه